تبلیغات
آزمایشگاه تشخیص طبی ویژه (اقبال سابق)

آزمایشگاه تشخیص طبی ویژه (اقبال سابق)
به وبلاگ آزمایشگاه ویژه خوش آمدید
پیوندهای روزانه
[http://]
دردهه جاری اطلاعات دانشمندان ایمنولوژی در رابطه با لنفوسیتها بطور وسیعی گسترش یافت زیرا درابتدا تنها لنفوسیتها را از نظر اندازه آنها دسته بندی میکردند ؛ اما براساس  مطالعات  اخیر مشخص گردید که این سلولها از اجزای اصلی سیستم ایمنی بوده و هم آنها هستند که عوامل خارجی (آنتی ژنها) را شناسائی نموده ؛ پاسخ ایمنی را بوجود می آورند ؛ براساس نظریه های جدید لنفوسیتها به دودسته تقسیم میشوند که هرکدام از آنها نقش وتوان ایمنی متفاوتی دارند ؛ لنفوسیتهای B که سنتز آنتی بادیها  (  مواد ضد آنتی ژنها ) را به عهده داشته که  اصطلاحا ایمنی هومورال خوانده میشود و لنفوسیتهای T  که پاسخهای ایمنی سلولی را بوجود می آورند ؛ علاوه براین دسته بندی امروزه مشخص گردیده است که لنفوسیتهای مختلف از نظر گیرنده های (رسپتورهای) سطحی نیز بایکدیگر متفاوت بوده وبعلاوه عمر آنها نیز با یکدیگر متفاوت است وبراین اساس نیز میتوان آنها رادسته بندی نمود .

سیستم ایمنی یکی از پیچیده ترین دستگاه هائی است که از معجزات خلقت بوده و هرکدام از سلولهای دخیل دراین سیستم نقش خاصی را به عهده داشته وحاصل کار آنها یک مبارزه دائمی است که در طول زندگی برعلیه عوامل خارجی عمل نموده ؛ کمکاری یا اختلال در هر قسمت این سیستم منجر به بروز مشکلات بسیار بزرگی میشود که ایدز یک نمونه بارز آنست .
سلولهای این سیستم با ظرافت خاصی با یکدیگر همکاری نموده ؛ عوامل بیگانه و عوامل داخلی منحرف شده از مسیر اصلی ( سلولهای سرطانی ) را نابود مینمایند. از دیگر سلولهای این سیستم ماکروفاژها میباشند که با عوامل بیگانه برخورد نموده اطلاعات آنها را ساخته وپرداخته نموده ، به لنفوسیتها تحویل میدهند . ازخصوصیات مهم این سلولها آنست که اطلاعات هرکدام از آنتی ژنها را به سلولی منتقل مینمایند که بهترین پاسخ ایمنی را عاید بدن نماید ومازادبر آن این سلول موادی ترشح مینماید که باعث تنظیم عمل لنفوسیتها گردیده ودرمواقعی نیز باعث تکثیر این سلولها میشود ؛ ولی با اهمیت ترین عمل آنها همان شناسائی و تجزیه وتحلیل کردن آنتی ژنها ومعرفی آنها به دیگر سلولهای سیستم ایمنی میباشد .
همانگونه که قبلا گفتیم لنفوسیتها هرکدام گیرنده های خاصی را بر سطح خود داشته به گونه ای عمل مینمایند که میتوان گفت : نوع واکنش آنها کاملا اختصاصی است ؛ و وجود این گیرنده ها وتنوع وکارآئی متفاوت آنها موثر از سیستم ژنتیک انسان میباشد . وهمینجاست که بایستی اذعان داشت که گیرنده های سطحی لنفوسیتهای B و T کاملا با یکدیگر فرق داشته ؛ باعث بروز پاسخهای متفاوت میشوند .
بامطالعات اخیر بر لنفوسیتهای T  آنها را به دوگروه عمده تقسیم نموده اند لنفوسیتهای تنظیم کننده شامل : سلولهای کمک کننده و سلولهای  سرکوب کننده و لنفوسیتهای موثر که برعلیه سلولهای سرطانی وویروس ها وارد عمل میشوند در ازبین بردن سموم نیز دخالت میکنند.
لنفوسیتهای B ساخت انواع آنتی بادیها ( ایمیون گلوبولینها) را به عهده داشته ؛ با عوامل خارجی بصورت کاملا اختصاصی مبارزه مینمایند ؛ بعلاوه سموم میکروبی برخی از میکروبها را نیز خنثی مینمایند ؛ بعلاوه در دفاع برعلیه ویروسهای خاصی نیز وارد عمل میشوند . دردسته بندی این لنفوسیتها آنها را براساس نوع گلوبولینی که تولید میکنند ، دسته بند ی مینمایند .
حال که کمی با سلولهای ایمنی آشنا شدیم ، شایسته است که به ساختار سیستم لنفاوی بدن نیز پرداخته شود ؛ سیستم لنفاوی بدن شامل دوقسمت اولیه وثانویه میباشد که در قسمت اولیه جزایر خونساز لکه زرده (Yolk sac ) جنینی ؛ کبد جنینی ؛ مغز استخوان و تیموس جای میگیرند که این مراکز دردوران مختلف درساخت وتکثیر هردونوع لنفوسیتها دخالت دارند ؛ اما در قسمت ثانویه غدد لنفاوی ؛ طحال ؛ بافتهای لنفاوی وخون محیطی قراردارند .

حال که سخن بدینجا رسید باید گفت که نامگذاری لنفوسیتها به B و T به این دلیل است که لنفوسیتهای B از مغز استخوان مشتق میشوند ( Bone Marrow ) و لنفوسیتهای T از تیموس (Thymus ) . اما ساختار غدد لنفاوی بعنوان یکی از عوامل سیستم ایمنی به گونه ای است که دارای بخشهای متفاوتی بوده ؛ در قسمتهای مختلف آن سلولهای مختلف سیستم ایمنی وجود داشته ؛ باعث بلوغ آنها شده ودر شرایط هجوم عوامل بیگانه در مرکز زایگر آن لنفوسیتها تکثیر مییابند . تیموس که دردوران جنینی تشکیل میشود بعنوان مرکز تبدیل ( افتراق) لنفوسیتها به T لنفوسیت میشوند . به گونه ای که درصورتیکه درحیوانات درزمان نوزادی تیموس آنها برداشته شود این حیوانات به نقص شدید سیستم ایمنی دجار شده لنفوسیتهای T انها بسار کاهش یافته ویا اصلا وجود ندارند. علاوه برآن اخیرا هورمونهای مختلفی نیز شناسائی شده اند که از بافت تیموس سرچشمه گرفته مهمترین آنها تیموپوئتین میباشد که باعث تقسیم سلولهای T میشود . لازم به ذکراست که برخلاف تعدادی از حیوانات پرسلولی تیموس درانسان درزمان جنینی بخوبی رشد وتکامل یافته و برداشت آن دردوران نوزادی چندان مشکل جدی در سیستم ایمنی را باعث نمیشود .
عروق لنفاوی مانند عروق خونی در سرتاسر بدن وجود داشته تمامی غدد لنفاوی را به یکدیگر متصل مینماید ؛ درون این عروق ماده بیرنگی جریان دارد که توسط حرکت ماهیچه ها جریان مییابد و سکون به مدت طولانی در یک وضعیت باعث تجمع آنها دریک نقطه از بدن میگردد ( مانند زمانهائی که درمسافرتها بمدت طولانی برروی صندلی اتوبوس و... بدون حرکت مینشینیم) که دراین حالت قراردادن پا دربالا باعث بازگشت وضعیت به حالت طبیعی میشود .
همانگونه که ذکر گردید لنفوسیتها دارای طول عمر متفاوتی بوده تعدادی از آنها طول عمر بسیارزیادی دارند ودرمطالعات بعمل آمده مشخص گردیده است که تعدادی از لنفوسیتها مدت کوتاهی پس از خروج از مغز استخوان وورود به خون ؛ خون را ترک کرده وارد بافتهای لنفاوی وابسته به تیموس میشوند وبرای مدتهای بسیار طولانی درآنجا باقی میمانند هرچند که هرزمان که نیاز باشد میتوانند مجددا وارد خون شوند. البته مشخص گردیده است که یک لنفوسیت جوان بطورموقت وارد یگ گره لنفاوی شده ؛ پس از مدتی از طریق عروق لنفاوی به گره دیگری مهاجرت مینماید واین عمل را تازمان برخورد با آنتی ژن ادامه میدهد که به این عمل گردش دوره ای لنفوسیتها گفته میشود ؛ پس از آنکه لنفوسیت با آنتی ژن تحریک شد از حالت لنفوسیتی خارج شده تبدیل به لنفوبلاست ( سلول باتوانائی تکثیررا بلاست مینامند) میگردد . هرچند که عمر لنفوسیتها چند ساعت بیشتر نیست اما لنفوسیتهای با عمر طولانی بسیار بیشتر نیز مشاهده کردیده است . به هرحال سیستم ایمنی در شش مرحله به واکنش برعلیه بیماریهای عفونی میپردازند که به ترتیب عبارتند از : رویاروئی ؛ شناسائی ؛ فعالیت ؛ گسترش ؛ تمیز یا افتراق و تنظیم . برای بیان این مراحل باید گفت که معمولا یک آنتی ژن از یک قسمت از بدن وارد سیستم میشود که اطلاعات ساختاری آن میبایست در دسترس لنفوسیت قرار گرفته (رویاروئی) وسپس بصورت اختصاصی  مکانیزم ملکولهای آن مورد تجزیه وتحلیل قرار گیرد
(شناسائی ) ؛ سپس نوع دفاع مشخص گردیده (فعالیت ) ؛ سپس گسیل دیگر سلولها به منطقه درگیری (گسترش ) وشناسائی نوع برخورد با آنتی ژن ( افتراق ) و تعیین مقدار مواد مورد نیاز ونوع آن ( تنظیم ) صورت میپذیرد .
اما درمرحله رویاروئی سلولهای شناسائی کننده درتمام قسمتهای بدن وجود دارند که این سلولها عبارتند از : مونوسیتها ؛ هیستیوسیتهای بافتی ؛ ماکروفاژها که این سلولها عامل خارجی را قطعه قطعه کرده ( میشکنند) واطلاعات ساختاری این قطعات را به لنفوسیتها ارائه مینمایند این اجزاء آنتی ژن ها را اصطلاحا اپی توپ مینامند . برخی آنتی ژنها که وزن ملکولی اندکی دارند توانائی فعال کردن سیستم ایمنی را نداشته برای تولید واکسن برعلیه اینگونه آنتی ژنها ازمواد کمکی مثل پروتئینها یا .... استفاده میشود که به اینگونه مواد خاصیت آنتی ژنیک اضافه داده شود وسیستم ایمنی برعلیه آنها مواد مورد نیاز را درحد کافی تولید نماید .
شناسائی که توسط سلولهای T  انجام میپذیرد معمولا توسط واحدهای پروتئینی که توسط ژنها کد گذاری میشوند وکلید درک این پدیده درساختمان آنتی بادیها نهفته است که معمولا یک ساختمان چند زنجیره ای دارند وقادر است که آنتی توپهای آنتی ژنهای متفاوت را از قسمت اتصال آنتی ژن مورد شناسائی قرار دهد ؛ البته باید به این نکته توجه داشت که تنها برخورد آنتی ژن با سلول B موجب ساخت آنتی بادی نمیگردد ودراین کار بایستی سلولهای T با آنها همکاری نمایند ، که دونوع از این سلولها بانام CD4 وCD8 باروشهای متفاوتی به یاری این سلول آمده وبا استفاده از ماده ای بنام اینتر لوکین که توسط سلولهای فرعی ترشح میشوند منجر به ساخت آنتی بادی میگردد . حال این پیام ایمنولوژیک که مورد شناسائی قرار گرفته است باید درکل بدن گسترش یابد ودراینجاست که سلولهای T فاکتور تحریک کننده ای را ترشح مینمایند که باعث بسیج پیش رده های گرانولوسیتها ؛ ائوزینوفیلها ؛ ماکروفاژها و ماست سلهای مغز استخوان میشوند . درمرحله افتراق سیستم ایمنی باید خودی وغیر خودی را که دربرخی موارد بسیار شبیه خودیهاست افتراق دهد زیرا اعتقاد براین است که دردوران جنینی سیستم ایمنی تمام سلولها و پروتئنها و .... بدن را شناسائی نموده درمقابل آنها خواص ایمنولوژیک خودرا ابراز نمی نمایند که درصورتیکه این سیستم بخوبی کار نکند بیماریهای خودایمنی را بوجود می آورد؛ ودرمورد تنظیم پاسخ نیز باید اذعان داشت که کلید این تنظیمات نیز در ساختار آنتی ژنها میباشد که سیستم ایمنی نوع مبارزه علیه آنرا تنظیم مینماید که به جه نحوی با عامل بیگانه مواجه شده آنرا معدوم نماید ؛ هرچند که درابتدا این مبارزه بصورت پلی کلونال میباشد ولی درنهایت بصورت مونوکلونال درآمده وتنها بخش خاصی از سلولها برعلیه آن وارد مبارزه میشوند .
درانتها ذکراین نکته را لازم میدانم که سیستم ایمنی سیستم بسیار پیچیده ای است که هر بخش ازآن امروزه بالغ بر کتاب یا کتابهائی شده است و دراین مقال سعی بر ساده نگاری این سیستم گردیده است که دراینمورد چقدر موفق بوده ام نمیدانم و دراینجا با ذکر مثالی به مقاله  خود خاتمه میدهم ؛ درمورد سیستم ایمنی همیشه بدن را به مثابه یک کشور تجسم کنید که دائما میتواند مورد تهاجم بیگانگان قرار گیرد ودرجهت جلوگیری از این تهاجمات ارتشها تشکیل میگردد(سیستم ایمنی) ودر نقاط مرزی پاسگاههائی ایجادمیگردد ( گره های لنفاوی ) وپس ازبرخورد با دشمن (رویاروئی) قدرت ونوع سلاحهای دشمن مورد ارزیابی قرار میگیرد(شناسائی) و به اطلاع فرماندهی حهت گسیل انواع نیروها ( فعالیت ) و انتخاب راهکارهائی جهت شناسائی نیروهای دشمن ( افتراق ) ودرنهایت نوع برخورد با دشمن برنامه ریزی گردد ( تنظیم ) . وجالب است که بدانیم درمورد سلولهای تک یاخته ای تمام این مراحل توسط خود سلول انجام میپذیرد البته طبیعی است که تعدادی از مراحل انجام نمیگیرد .




طبقه بندی: ایمنولوژی،
برچسب ها: لنفوسیت T، لنفوسیت B،
[ 10 بهمن 89 ] [ ساعت 12 و 12 دقیقه و 12 ثانیه ] [ دکتر محمد جواد خادم پور ]
.: Weblog Themes By Iran Skin :.

درباره وبلاگ

وبلاگ اطلاع رسانی به مراجعین محترم آزمایشگاه تشخیص طبی ویژه
آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بروز رسانی :
vizheh

قالب میهن بلاگ download قالب بلاگفا وبلاگ اسکین قالب بلاگ اسکای قالب وبلاگ وبلاگ نویسان قالب وبلاگ دیکشنری آنلاین ایجاد فرم تماس ایجاد گالری عکس نمایش اوقات شرعی تقویم جلالی رتبه سنج گوگل مترجم سایت نمایشگر آی پی گوگل ساخت کد صوتی آنلاین آمارگیر فونت های زیباساز تغییر شکل ماوس فال حافظ فال عشق طالع بینی هندی طالع بینی ازدواج بازی آنلاین